Vrelo test

Vrelo test

Masiv Stare planine nalazi se u istočnom pojasu Karpatsko-balkanske planinske mase, gde predstavlja zapadni deo velikog i poznatog planinskog masiva Balkana, koji se u celini pruža u susednoj Bugarskoj. Staru planinu u Srbiji izgrađuje prostrani planinski venac koji počinje od obronaka Vrške čuke (692 m.n.v) iznad Zaječara, a zatim se pruža prema jugoistoku, odakle se naglo izdiže iznda Knjaževca i prelazi u visoki planinski masiv koji se lučno pruža pravcem severozapad-jugoistok dostižući najveću visinu na vrhu Midžor (2.160 m.n.v). Glavni greben Stare planine, pored vrha Midžor, obeležava veći broj vrhova visine do 2000 metara: Golemi kamen (1969m), Golema cuka (1957m), Vrazja glava (1935m), Tri cuke (1937m), Kopren (1963m) i Srebrna glava (1932m). Najmanje nadmorske visine su na obodu Pirotske kotline dok je sa zapada masiv Stare planine omeđen dolinama reke Nišave i Timoka.
U reljefu Stare planine jasno se mogu uočiti izdvojeni delovi masiva: Visok, sa lukom Babinog zuba, Midžora i Srebrne glave; Vidlič, sa Basarskim kamenom, Tepošem i Odorovačkim poljem i erozioni bazen doline reke Visočice sa pritokama. Upravo između Visoka i Vidliča, na 900 metara nadmorske visine nalazi se odmaralište VRELO.  Sakriveno u području krečnjačkih stena, Jelovičkog i  Dojkinačkog vrela, naše  VRELO predstavlja početak reke Visočice . Prijatna i šumovita dolina sa jedne i strmi planinski venci sa druge strane čine Vrelo idelnim mestom gde se nikada ne spuštaju magle, gde su zore radosne a noći hladne.  Bez obzira na krajnju destinaciju na Staroj planini, Vrelo predstavlja prirodni geografski centar i odličnu baznu stanicu za sve zaljubljenike u prirodu. Obližnja sela su Brlog i Dojkinci sa severozapadne strane, Jelovica sa istočne i Visočka Ržana, Slavinja i Rsovci sa zapadne. Put od Pirota do Vrela prolazi kroz Rsovace i u selu Visočka Ržana se račva na put ka Vrelu (levo) i desno put ka Slavinji, Boljevdolu, Odorovačkim poljima, itd…   U ataru sela Rsovci, 22km udaljenog od Pirota, je stablo crnog bora koje je pod zaštitom države i predstavlja još jedan spomenik prirode na ovom području. Kraj ovog sela, na desnoj obali Visočice, na Staroj planini, u pećini brda Kalik nalazi se crkva Svetog Petra i Pavla, poznatija kao pećinska crkva. To je atraktivni srednjevekovni spomenik kulture sa ostatkom fresaka iz XII veka. Do crkve se dolazi kamenitom stazom. Sama crkva je u steni, gde su u kameni masiv uklještena vrata i dva prozora. Na severnom zidu sačuvan je ostatak prvobitnog živopisa – figura Hrista Mladenca. Ova freska je gotovo jedinstvena u srpskom fresko-slikarstvu jer je Hristos mlad i ćelav.Najinteresantniji deo doline reke Visočice je klisura Vladikine ploče, dugačka 2km i na nekim mestima dublja od 300m. Počinje kod pećine Potpeć a završava kod ušća potoka Kozarnik. Na stranama klisure Vladikine ploče istraženo je 11 pećina. Najveća i najinteresantnija pećina je Vladikina ploča. Ulaz je visok 18 metara, širok 12 metara, a glavni pećinski kanal je dužine 190 metara. Na kraju ovog kanala uskim prolazom silazi se u Blatnu dvoranu, 10m nižu od dna pećinskog kanala. Od glavnog kanala se odvaja kraći bočni kanal koji se pretvara u jamu duboku 30m.
Volim da kažem da prava lepota Stare planine počinje tamo gde se asfaltni put završava. Na Vrelu to su sve one staze koje vode do Manastira presvete Bogorodice, niz Mečkinu stranu do Smardana i dalje ili na drugu stranu Jelovačkom rekom do priznatog rezervata prirode Kopren . Posebnu lepotu Stare planine čine predeli posle sela Dojkinci. Arbinje, Tri čuke, Vražja glava su predeli i vrhovi koji su posebno obradjeni.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *